Rivesaltes

Rivesaltes là một trong những tên gọi rượu ngọt lâu đời nhất nước Pháp, nằm ở Roussillon. Rượu ở đây thuộc nhóm vin doux naturel — và cả bốn chữ ấy đều cần được giải thích, vì cái tên dễ gây hiểu nhầm.

"Naturel" không có nghĩa là tự nhiên

Vin doux naturel là rượu ngọt được cường hoá bằng cồn. Cách làm gọi là mutage: khi nước nho đang lên men dở, người ta đổ rượu mạnh trung tính vào. Cồn giết men, quá trình lên men dừng lại, và phần đường chưa kịp biến thành cồn thì nằm nguyên trong chai.

Chữ naturel nói về nguồn gốc của đường ấy: đường trong chai là đường sẵn có của quả nho, không ai thêm vào. Còn cồn thì rõ ràng là được thêm. Đây là cùng nguyên lý với rượu Port, và kỹ thuật này ở Roussillon đã có từ thế kỷ 13.

Ba tên gọi gộp thành một

Rivesaltes thành AOC từ năm 1936. Đến năm 1972 nó được tổ chức lại bằng cách gộp ba tên gọi cũ: Rivesaltes, Côtes d'Agly và Côtes du Haut-Roussillon. Bản đồ hôm nay là kết quả của lần gộp ấy.

Quy mô hiện tại khoảng 5.200 ha, làm ra 127.000 hectolit mỗi năm, với 1.787 người khai báo thu hoạch và 174 hầm rượu. Độ cồn quanh mức 16%.

Đọc nhãn Rivesaltes

Chữ quan trọng nhất trên nhãn không phải tên nhà làm rượu mà là chữ chỉ kiểu rượu, vì nó quyết định màu, vị và tuổi:

• Grenat — bản đỏ trẻ, ủ tối thiểu 12 tháng, giữ mùi quả đỏ tươi.
• Ambré — bản trắng, ủ tối thiểu 2 năm, ngả màu hổ phách.
• Tuilé — bản đỏ ủ tối thiểu 2 năm, màu ngả gạch.
• Hors d'âge — ủ từ 5 năm trở lên.
• Rancio — ủ có chủ ý cho tiếp xúc không khí, cho mùi hạt rang, vỏ cam khô và caramel.

Về giống nho: bản trắng dùng Grenache blanc, Grenache gris, Macabeu và Malvoisie du Roussillon; bản đỏ lấy Grenache noir làm nòng cốt.

Kho đang có gì

Vignerons Catalans Muscat de Rivesaltes Vin Doux Naturel — thuộc tên gọi con Muscat de Rivesaltes, tức nhánh làm riêng từ nho Muscat trong lòng vùng Rivesaltes.

Rót một chai

• Nhiệt độ — 8 đến 10 độ C cho bản Muscat và bản Grenat; các bản ủ lâu như Ambré hay Hors d'âge rót ấm hơn, 12 đến 14 độ.
• Rót bao nhiêu — đây là rượu 16% cồn, ly nhỏ 60 đến 80 ml là đủ.
• Ăn với gì — gan ngỗng, phô mai xanh, bánh hạnh nhân, sô cô la đen, và các món tráng miệng không quá ngọt.
• Mở rồi để được bao lâu — nhờ cồn cao, chai đã mở giữ được vài tuần trong tủ lạnh, khác hẳn vang thường.

Chọn chai nào

• Cần rượu tráng miệng hoặc rượu khai vị ngọt — đây là nhóm làm việc đó tốt nhất với giá dễ chịu.
• Làm quà — chai vin doux naturel lạ mắt hơn vang đỏ thông thường và không kén người uống.
• Không quen rượu ngọt đậm — chọn bản Muscat, nhẹ và thơm hơn các bản ủ lâu.