Nardo

Nardò là một thị trấn ở tỉnh Lecce, nằm phía tây bắc của tỉnh, sát bờ biển Ionia trong lòng Salento — mũi gót giày nước Ý. Đây là một trong những vùng gọi tên nhỏ nhất được nhắc tới ở Puglia, và cũng là một trong những nơi có lịch sử liền mạch dài nhất.

Ba nghìn năm dưới nhiều cái tên

Khu định cư được người Messapi lập vào khoảng năm 1000 trước Công nguyên. Trong tiếng Hy Lạp nó là Neríton, tiếng Latin là Neritum hoặc Neretum, còn tiếng Messapi là Nareton — bốn cái tên cho cùng một chỗ, đủ để hình dung có bao nhiêu dân tộc đã đi qua đây.

Năm 269 trước Công nguyên người La Mã chiếm vùng này và cho xây con đường Via Traiana chạy ngang qua. Người Norman chiếm thành năm 1055; nhà Angevin lên thay từ năm 1266. Năm 1497 người Aragon trao đất cho Andrea Matteo Acquaviva. Năm 1647 thành phố nổi dậy chống ách cai trị Tây Ban Nha và bị dẹp.

Hôm nay Nardò có khoảng 31.442 dân theo số liệu ngày 30 tháng 11 năm 2017, trải trên 190,48 km², ở độ cao chỉ 45 mét.

Negroamaro — giống nho của Salento

Trong khi phần lớn Puglia được biết tới nhờ Primitivo, thì Salento là đất của Negroamaro, và Nardò nằm đúng trong lòng vùng đó.

Hai chữ ghép nên tên giống trong tiếng Ý là nero nghĩa là đen và amaro nghĩa là đắng, và cả hai đều mô tả khá đúng chai rượu: màu rất tối, và cuối lưỡi có một vệt đắng nhẹ kiểu vỏ quả.

Đó cũng là điểm khiến Negroamaro khác Primitivo rõ nhất. Primitivo ngọt trái, tròn, ấm. Negroamaro khô hơn, có nét mặn và nét đắng, ít mứt hơn — nói cách khác là chai dễ vào bữa cơm hơn là chai để uống chơi.

Luật của tên gọi

Nardò DOC quy định rượu đỏ làm từ 80 đến 100% Negroamaro, phần còn lại là Montepulciano và Malvasia Nera, với cồn tối thiểu 12,5%.

Con số 12,5% đáng để dừng lại một chút. Ở một vùng mà chai Primitivo thường xuyên vượt 15 độ, mức tối thiểu này cho thấy Nardò không chạy theo độ đậm. Đây là tên gọi dành cho kiểu rượu cân đối hơn.

Chút Malvasia Nera trong công thức cũng có việc của nó: giống này thêm hương hoa và làm mềm cạnh sắc của Negroamaro, một cách pha đã quen thuộc khắp Salento.

Biển Ionia ở ngay bên cạnh

Đường bờ biển của Nardò gồm nhiều xóm nhỏ có người ở và khu bảo tồn thiên nhiên Porto Selvaggio, hình thành từ một đợt trồng rừng trong thập niên 1950.

Với vườn nho, cái biển ấy không chỉ là phong cảnh. Gió biển thổi vào suốt mùa hè hạ bớt nhiệt ban ngày và mang theo hơi muối — đây là một trong những lý do người ta hay thấy nét mặn nhẹ ở chai Negroamaro vùng ven biển. Gió cũng làm vườn nho khô ráo, giảm bệnh nấm, nên trồng nho ở đây đỡ vất vả hơn nhiều vùng ẩm.

Vòng thử xe giữa đồng

Nardò còn nổi tiếng vì một thứ chẳng liên quan gì tới rượu: Nardò Ring, đường thử tốc độ cao mà các hãng xe khắp thế giới dùng để chạy thử. Nếu bạn từng đọc tin về một mẫu xe lập kỷ lục tốc độ ở Ý, rất có thể nó chạy trên vòng đua này.

Chi tiết ấy nghe lạc đề, nhưng lại nói đúng một điều về Salento: đất bằng, nắng nhiều, dân thưa. Cùng những điều kiện ấy vừa hợp cho một vòng thử xe dài, vừa hợp cho vườn nho không cần tưới.

Kho đang có gì

Một chai: Roccamora Negroamaro 2019 của Schola Sarmenti. Đây là chai duy nhất trong kho mang xuất xứ vùng gọi tên nhỏ này, và cũng là dịp hiếm để nếm Negroamaro với một cái tên đất cụ thể thay vì hạng rộng Salento IGT.

Rót và ăn với gì

Nhiệt độ — 16 đến 18 độ C.

Rót ra bình — 30 tới 45 phút. Negroamaro trẻ hơi khép, mở ra trong bình thì nét quả và nét thảo mộc rõ hơn hẳn.

Ăn với gì — đây là điểm mạnh của giống nho này. Vệt mặn và đắng nhẹ hợp món kho, cá nướng đậm vị, thịt ba chỉ rang cháy cạnh, cà tím nướng, mì sốt cà chua. Nó chịu được cả món có nước mắm, thứ mà nhiều vang đỏ khác gặp là gãy.

Để dành — uống tốt trong khoảng năm tới bảy năm sau vụ.

Chọn chai nào

Chỉ quen Primitivo — mở một chai Negroamaro để thấy mặt còn lại của Puglia.

Muốn một chai đỏ vào được bữa cơm Việt — đây là hướng đáng thử nhất trong cả vùng.

Thích chai khô, không ngọt trái — Negroamaro đúng gu hơn Primitivo.