Nam Úc

Nếu chỉ được nhớ một bang của Úc thì đó là Nam Úc: bang này làm hơn một nửa toàn bộ lượng rượu của cả nước. Thủ phủ Adelaide nằm giữa, và trong bán kính vài giờ lái xe quanh nó là gần như mọi tên tuổi lớn của rượu vang Úc.

Các vùng chính

• Barossa Valley — nóng và khô, nổi tiếng nhất với Shiraz đậm đà. Vùng này do người Đức và người Silesia di cư khai phá, nên tới nay tên làng và tên nhà làm rượu ở đây vẫn mang âm Đức.
• McLaren Vale — nằm sát biển phía nam Adelaide, lượng mưa khoảng 56 cm một năm. Rượu ở đây có nét mặn và tươi hơn Barossa nhờ gió biển.
• Coonawarra — vùng Cabernet Sauvignon danh tiếng nhất nước Úc, nhờ dải đất đỏ terra rossa nằm trên nền đá vôi.
• Clare Valley — vùng lớn nằm xa nhất về phía bắc, nổi tiếng với Riesling khô.
• Eden Valley — đất đá và chua, cũng là đất Riesling.
• Adelaide Hills — một trong những vùng mát nhất bang, chỗ dành cho Chardonnay và Sauvignon Blanc.
• Riverland — vùng tưới tiêu quy mô lớn, làm phần lớn rượu phổ thông và rượu đóng hộp của Úc.

Gốc nho già nhất thế giới

Giống như Chile, Nam Úc chưa bao giờ bị rệp rễ phylloxera — bang này áp dụng kiểm dịch thực vật rất ngặt, tới mức cấm mang cây và quả qua biên giới bang.

Hệ quả là ở Barossa và một vài nơi khác vẫn còn những gốc Shiraz trồng từ thế kỷ 19, trên chính rễ của chúng, và vẫn cho quả. Nho từ gốc già cho ít quả hơn nhưng cô đặc hơn — đó là nền của những chai Shiraz Úc đắt nhất.

Từ một ông bác sĩ tới chai vang Úc nổi tiếng nhất

Cây nho đầu tiên của bang được John Barton Hack trồng ở bắc Adelaide năm 1836, và tới 1843 ông gửi rượu sang biếu Nữ hoàng Victoria — chai vang Úc đầu tiên đến tay Nữ hoàng.

Năm 1844, bác sĩ Christopher Rawson Penfold mở phòng khám ở Magill, đặt tên nhà là The Grange, và trồng cành nho mang từ Pháp sang. Ban đầu ông làm rượu để kê cho bệnh nhân thiếu máu. Cái tên ngôi nhà ấy về sau thành Penfolds Grange, chai vang đỏ nổi tiếng nhất nước Úc.

Shiraz — cùng giống với Syrah

Shiraz và Syrah là một giống nho duy nhất, chỉ khác tên gọi. Nhưng cái tên đã thành chỉ dấu phong cách: Syrah của Pháp thường thanh, nhiều tiêu và thịt hun; Shiraz Úc trồng ở nơi nắng hơn nên quả chín hơn, mùi mứt mâm xôi và mận, kèm sô cô la và vani từ thùng gỗ, thân rượu dày và cồn cao hơn.

• Nhiệt độ — 16 đến 18 độ C. Rót ấm quá thì cồn nổi lên rõ và rượu thành nặng.
• Mở trước — 30 phút tới một tiếng trong bình.
• Ăn với gì — thịt nướng than, sườn BBQ, thịt cừu, và cả các món Việt đậm gia vị như bò kho hay sườn ram. Đây là kiểu rượu chịu được vị đậm.

Kho đang có gì

Phần lớn số chai đến từ Angove, một nhà làm rượu gia đình lâu đời của bang, với hai dòng: Long Row ở tầm phổ thông — Shiraz, Cabernet Sauvignon, Merlot, Chardonnay, Sauvignon Blanc — và Family Crest ở tầm cao hơn với Shiraz, Cabernet Sauvignon và Pinot Gris.

Từ Penfolds có hai chai dòng Koonunga Hill: Shiraz và Chardonnay. Đây là dòng phổ thông của chính nhà làm ra Grange, nên là cách rẻ nhất để làm quen với phong cách của họ.

Ngoài ra có Hello Betty Sauvignon Blanc. Trong kho cũng có vài chai mang tên gọi hẹp hơn là McLaren Vale.

Chọn chai nào

• Chưa uống rượu Úc bao giờ — một chai Shiraz. Đây là thứ định nghĩa cả nước này.
• Bữa nướng ngoài trời — Shiraz hoặc Cabernet Sauvignon tầm phổ thông. Rượu Úc làm ra để uống ngay, không cần chờ.
• Trời nóng, muốn chai trắng — Chardonnay Úc dòng nhẹ, hoặc Pinot Gris.
• Làm quà — Penfolds. Đây là cái tên người Việt nhận ra ngay khi nhắc tới rượu Úc.