California

California làm khoảng 90% lượng rượu của toàn nước Mỹ và đứng thứ tư thế giới về sản lượng. Vườn nho trải dài 700 dặm từ hạt Mendocino ở phía bắc xuống tới hạt Riverside ở phía nam, trên hơn 477.000 mẫu Anh đất trồng, chia thành 147 vùng AVA.

Vì sao bờ biển lạnh lại quan trọng

California nằm ở vĩ độ khá nam, nghe thì có vẻ quá nóng để làm vang ngon. Thứ cứu vãn là dòng nước lạnh ngoài khơi Thái Bình Dương.

Mỗi sáng sớm, sương mù từ biển tràn vào các thung lũng qua những khe hở của rặng núi ven bờ, rồi tan dần khi mặt trời lên. Vườn nho vì thế có buổi sáng mát, buổi trưa nắng gắt và buổi tối lại mát — quả chín đậm mà vẫn giữ được độ chua.

Đây là lý do các vùng danh tiếng nhất đều nằm ở nơi sương mù len vào được: Napa Valley, Sonoma, Los Carneros, hay vùng ven biển miền trung. Ngược lại, thung lũng trung tâm nằm sâu trong đất liền thì nóng và khô, và làm phần lớn rượu phổ thông của bang.

Buổi nếm mù đổi cả cuộc chơi

Trước năm 1976, rượu California bị coi là hạng hai so với Pháp. Rồi một nhà buôn rượu người Anh ở Paris tổ chức một buổi nếm mù, đưa vang California đấu với vang Pháp trước một hội đồng giám khảo toàn người Pháp.

Kết quả — nay được gọi là Judgment of Paris — là chai Chardonnay và chai Cabernet Sauvignon của California đứng trên các chai Pháp ở cả hai hạng mục. Buổi nếm ấy làm thay đổi hẳn vị thế của vùng, và mở đường cho làn sóng đầu tư vào Napa suốt bốn mươi năm sau đó.

Vài mốc trước đó

• Thập niên 1770 — linh mục Junípero Serra lập vườn nho đầu tiên của bang tại nhà thờ San Juan Capistrano.
• 1857 — Buena Vista, hầm rượu thương mại đầu tiên của bang, ra đời.
• 1919–1933 — thời kỳ Cấm rượu gần như xoá sổ ngành: từ khoảng 800 hầm rượu chỉ còn lại 140 khi lệnh cấm được bãi bỏ.

Đọc nhãn California

Nhãn Mỹ ghi tên giống nho ở giữa, và tên vùng AVA bên dưới. Nguyên tắc thực dụng: AVA càng hẹp thì chai càng đắt và càng nói được nhiều.

• California — nho từ bất cứ đâu trong bang. Tầm phổ thông.
• North Coast hoặc Central Coast — nhóm nhiều hạt gộp lại, tầm giữa.
• Napa Valley, Paso Robles — một thung lũng cụ thể.
• Rutherford, Los Carneros — khoảnh nhỏ trong lòng Napa, bậc hẹp nhất.

Bảy giống quan trọng nhất của bang là Cabernet Sauvignon, Chardonnay, Merlot, Pinot Noir, Sauvignon Blanc, Syrah và Zinfandel.

Kho đang có gì

Cabernet Sauvignon chiếm phần lớn: Canvas, Oberon, Emblem, và Michael Mondavi M — nhà Mondavi là một trong những cái tên gắn liền nhất với sự đi lên của Napa.

Về trắng có Canvas Chardonnay và Oberon Chardonnay. Ngoài ra có Treana Red, chai pha trộn từ vùng ven biển miền trung.

Về địa lý, phần lớn chai đến từ North Coast — nhóm vùng chứa Napa và Sonoma — cùng một chai từ hạt San Luis Obispo.

Rót một chai California

• Cabernet Sauvignon — 16 đến 18 độ C, rót ra bình một tiếng. Bản California chín đậm và tannin tròn hơn bản Bordeaux, nên vào dễ hơn khi còn trẻ.
• Chardonnay — 10 đến 12 độ C. Rót quá lạnh sẽ mất phần bơ và vani vốn là điểm mạnh của nó.
• Ăn với gì — Cabernet Sauvignon hợp bò bít tết và sườn nướng; Chardonnay hợp gà nướng, cua, tôm hùm, món có kem hoặc bơ.
• Để dành — chai từ AVA hẹp có thể để mười năm trở lên; chai ghi California trơn nên uống trong vài năm.

Chọn chai nào

• Quen Bordeaux, muốn đổi — Cabernet Sauvignon Napa. Cùng giống nhưng ngọt quả hơn và mở sớm hơn nhiều.
• Món hải sản có bơ hoặc kem — Chardonnay California.
• Làm quà cho người không rành rượu — vang Mỹ dễ được nhận ra, và nhãn thường dễ đọc hơn nhãn Pháp.
• Bữa nhiều món khác nhau — một chai pha trộn đỏ. Chúng được làm để dễ uống ở mọi tình huống.